Bed ritueel

Naar bed, naar bed(ritueel).......

Naar bed gaan…..het einde van een drukke dag. Ging je kindje als baby nog zo makkelijk slapen, nu hij wat ouder is kan je wat problemen omtrent het slapen gaan ervaren.
Dromen, bedplassen, slaapwandelen, niet alleen willen zijn, huilen, boos worden, bang in het donker…..zomaar een paar, veel voorkomende problemen, die eigenlijk iedere ouder wel eens tegenkomt. In dit artikel gaat het vooral om het nut van het bedritueel, andere slaapproblemen (zoals hierboven benoemd) vergen weer een andere aanpak, hier wordt in een ander artikel verder op in gegaan.

Sommige slaapproblemen zijn makkelijk te verhelpen, andere kosten meer moeite en inspanning van zowel ouder als kind. Geduld lijkt het toverwoord te zijn als het om slaapproblemen gaat. Geduld en rust, en vooral die laatste is van groot belang.

Door de hele dag heen maakt je kindje van alles mee. Hij doet grote en kleine indrukken op die ’s nachts, tijdens het slapen, verwerkt moeten worden. Alle leuke en enge gebeurtenissen van de dag krijgen een plekje en kunnen voor een onrustige nacht zorgen.
Het is bekend dat de meeste slaapproblemen een bepaalde oorzaak hebben. Zoals je al hebt kunnen lezen in het artikel over enge dromen en nachtmerrie’s , zijn stress, oververmoeidheid en angst de grote slaapprobleemveroorzakers.
In de diverse opvoedkundige bladen en artikels wordt het bedritueel als een van de belangrijkste onderdelen van de dag genoemd. Een goed bedritueel kan een aantal slaapproblemen voorkomen of genezen. Let op: niet alle slaapproblemen zijn op te lossen met het bedritueel, het bedritueel kan er wel voor zorgen dat het probleem niet groter wordt maar soms is de oorzaak van het slaapprobleem zo intens dat hulp van derden (opvoedkundige, arts) zeer gewenst is.

Even terug naar het begin, het einde van de dag kondigt zich aan. Je kindje is druk geweest, heeft gespeeld en gegeten en buiten wordt het al donkerder. Bedtijd, vind jij. Je kindje kan daar echter heel anders over denken. Druk spelend struint hij de kamer rond alsof hij weet dat jij hem zo meteen naar bed wilt gaan brengen. Sommige kindjes kunnen nog al moeite hebben met het afscheid nemen van de dag. De dag is zo leuk en gezellig, er zijn steeds mensen om hem heen en er gebeurt van alles. Alleen op je kamertje liggen, waar niets spannends gebeurt, lijkt je peuter dus ook geen goed plan te vinden. Bij sommige kinderen begint het strijdpunt hier al, het niet naar bed willen, en menig ouder kan hier flink ongeduldig van raken. Sommige kinderen verleggen dit strijdpunt naar de badkamer, na het douchen willen zij niet meer meewerken. Andere kindjes wachten hiermee totdat papa en mama het slaapkamertje hebben verlaten.

Het hoort er ook wel een beetje bij. Als kind vond je waarschijnlijk het naar bed moeten ook het minst leuke onderdeel van de dag. Kan jij je nog herinneren op welke manieren jij het probeerde te rekken? Nog even wat drinken, verstoppen, nog een keer plassen, extra lang douche, mopperen, huilen, ineens ziek worden….noem het maar op, het klinkt bijna iedereen heel bekent in de oren.
Een dreumes laat op een heel andere manier dan een peuter merken dat hij niet naar bed toe wil. Peuters zijn al wat inventiever, bedenken allerlei smoesjes op het slapen uit te stellen. Dreumesen zetten het vaak meteen op een huilen. Maar of je nu de ouder bent van een dreumes of peuter, dat maakt niet uit. Je wil heel graag dat je kindje lekker gaat slapen en het liefst elke avond zonder problemen. Het is een onderdeel van hun ontwikkelingsfase en jij als ouder kan hen daar in steunen en begeleiden.

Consequent zijn is ook heel belangrijk. Het bedritueel moet er het liefst elke avond hetzelfde uit zien. Kleine kinderen hechten veel waarde aan herkenbaarheid en structuur. Dat biedt hen veiligheid en rust. Het is echt geen uitzondering dat je peuter overstuur raakt omdat zijn knuffels niet goed liggen of omdat de stoel in de zijn kamer opeens op een andere plek staat.
Neem de kamer van je kindje dus eens goed in je op en verander er niet teveel aan als je kindje daar gevoelig voor is. Consequent zijn in gewoonte en gedrag is van groot belang voor het bedritueel. Het is verstandig om eens op te schrijven wat je allemaal doet tijdens het bedritueel (ook handig als iemand anders je kindje eens naar bed moet brengen). Het bedritueel zorgt voor duidelijkheid. Je kindje weet waar hij aan toe is en wat er komen gaat. Een aantal belangrijke tips voor een succesvol bedritueel:

  • Probeer (zeker als je er net mee start) je kindje op een vaste tijd naar bed te doen. Maak daar voorlopig geen uitzondering in.
  • Geef je kindje een “rol” in het ritueel (bijv. zelf tandjes laten poetsen, het boekje uit laten zoeken)
  • Kondig op tijd aan dat je kindje zo naar bed toe moet. Geef hem de gelegenheid zijn spel te beëindigen.
  • Vraag niet: “Gaan we naar bed?” (op een vraag mag je immers nee antwoorden) maar zeg liever: “Jij gaat naar bed”
  • Heb je meer kinderen van ongeveer dezelfde leeftijd? Laat hen eventueel tegelijk naar bed gaan, zo voelen zij zich niet alleen.
  • Sluit de dag rustig af, liever niet meer wild stoeien of een druk spelletje spelen.
  • Houd steeds dezelfde volgorde aan (badje, drinken, tandjes, voorlezen, knuffelen, zingen, lampje aan, welterusten zeggen, weg gaan)
  • Bij grotere kinderen is het leuk en prettig om nog even de dag te doorlopen (wat heb je gedaan, wat is er gebeurd). Dit kan voor rust en helderheid in het hoofdje zorgen.
  • Zeg tegen je kindje dat mama altijd in de buurt is voordat je het kamertje uit gaat
  • Rommel nog even wat boven, zo weet je kindje dat je in de buurt bent
  • Laat een klein lichtje branden in het donkere kamertje, sommige kinderen raken in paniek als ze zich niet kunnen oriënteren als zij wakker schrikken
  • Gaat je kindje toch huilen als hij eenmaal op bed ligt? Ga er na een tijdje heen en troost je kindje in bed, geef geen eten (slokje water kan wel) en haal hem niet uit zijn bedje. Je kindje moet leren dat zijn eigen kamertje en bedje ook veilig zijn. Zeg duidelijk dat de dag voorbij is en dat je kindje moet gaan slapen.
  • Begin het bedritueel duidelijk en sluit het ook duidelijk af. Probeer dit steeds met dezelfde dingen te doen.
  • Loop zijn kamertje rustig en zonder te aarzelen uit.
  • Sommige kindjes vinden het fijn om een muziekje te horen als zij gaan slapen.
  • Probeer niet boos te worden, het is niet prettig (voor jullie beiden) om met dit gevoel de nacht in te gaan.
  • Het bedritueel heeft niet meteen resultaat. Voordat iets een ritueel kan worden moet je het meerdere malen uitvoeren. Na een week of twee/drie zal je merken dat je investering, in het bedritueel, zijn vruchten begint af te werpen.

Misschien zijn er een aantal tips die niet voor je kindje op gaan. Ieder kind en iedere ouder is uniek. Je moet als moeder altijd doen waar JIJ je goed bij voelt. Voor de een is consequent zijn en blijven makkelijker dan voor de ander. Laat je niet in de war brengen door verhalen van andere ouders. Doe alleen iets met de adviezen en tips zolang jij je daar prettig bij voelt.
Heb je het idee dat je alles al geprobeerd hebt en je kindje nog steeds niet naar bed wil? Schrijf dan eens op wat je allemaal gedaan hebt en hoe de avond verloopt. De consultatiebureau-arts of een ander kan er dan eens samen met jou naar kijken. Misschien zijn er aanwijsbare redenen waardoor het naar bed gaan en in slaap vallen moeilijk verloopt. Weet dat bijna iedere dreumes/peuter/kleuter een periode heeft waarin het slaapritueel erg moeizaam gaat. Zoals al eerder gezegd, het hoort er een beetje bij!

Verder praten over dit onderwerp? Kijk dan op ons forum!